De afgelopen 10 jaar is het aantal soorten rivierkreeften in Nederland verdubbeld (zie ook www.naturalis.nl/kreeften). Het zijn voornamelijk Amerikaanse soorten die via de consumptie- of aquariumhandel hun weg naar de Nederlandse sloot hebben gevonden. Verschillende soorten hebben zich in korte tijd explosief kunnen uitbreiden, waardoor een lappendeken aan populaties van verschillende soorten is ontstaan (fig. 1).

Gevreesd wordt dat er met de komst van de kreeft een 'nieuwe brasem' is ge´ntroduceerd in het Nederlandse oppervlaktewater. Kreeften kunnen de waterkwaliteit beïnvloeden door directe consumptie en recycling (uitscheiding) van sediment gebonden nutriënten (o.a. waterplanten, maar ook dood, organisch bodemmateriaal). Daarnaast kunnen kreeften de waterkolom vertroebelen door loop-, zwem- en mogelijk ook graafgedrag. Behalve dat kreeften waterplanten bedreigen door consumptie en vandalisme kan de toename aan zwevende deeltjes leiden tot een gereduceerde lichtinval waardoor waterplanten indirect verder onder druk kunnen komen te staan.

Over wat in er in Nederland werkelijk aan de hand is bestaat nog veel onduidelijkheid. Dankzij gerichte projecten en een hoge waarnemersdichtheid is er redelijk goed bekend wat er zich afspeelt in de randstand. Van de overige regio's is veel minder informatie beschikbaar. Onduidelijk is of dit het gevolg is van een gebrek aan kreeften of een gebrek aan waarnemers. Het doel van het inventarisatieproject is tweeledig:

  1. Het in kaart brengen van de verspreiding van de rivierkreeften in Nederland;
  2. Het meten van de effecten van rivierkreeften op de kwaliteit en structuur van het oppervlaktewater. Om te onderzoeken of de kwaliteit en structuur van het oppervlaktewater meetbaar beïnvloed wordt door rivierkreeften vallen de meetpunten voor de kreeftinventarisatie samen met de meetpunten van de waterschappen (de limnodata).


Het verspreidingsonderzoek naar uitheemse rivierkreeften wordt uitgevoerd in opdracht van het Team Invasieve Exoten van het ministerie van LNV en de Waterdienst van het Ministerie van Verkeer en Waterstaat.

Om een koppeling te kunnen leggen tussen kreeften en de meetpunten van de waterschappen (de limnodata) wordt samengewerkt met STOWA en Royal Haskoning.

Stichting Reptielen Amfibieen Vissen Onderzoek Nederland (RAVON) helpt bij het werven en enthousiasmeren van vrijwilligers.